Náttúrustofa Norðurlands vestra

Þistilfjarðarbirnan sem skotin var þann 27. janúar 2010 var flegin þann 28. janúar síðastliðin og kom starfsfólk Náttúrustofu Norðurlands vestra að því verki ásamt Haraldi Ólafssyni og Sigurði Guðmundssyni hamskerum og Karli Bjarnasyni sútara. Sama kvöld var skrokkur birnunar fluttur suður til krufningar. Fyrstu niðurstöður krufningarinnar liggja nú fyrir og hefur Karl Skírnisson dýrafræðingur á Tilraunastöðinni á Keldum sent frá sér eftirfarandi fréttatilkynningu

Fréttatilkynning frá Karli Skírnissyni

Tennur birnunnar voru heillegar ef undan er skilin fyrsta framtönnin í efra gómi sem hafði brotnað. Ljósmyndina tók Karl Skírnisson.

Hvítabjörn var felldur skammt frá Óslandi í Þistilfirði 27. janúar 2010. Eftir að hafa tekið feldinn af dýrinu á Sauðárkróki var björninn fluttur til Reykjavíkur. Samkvæmt beiðni frá Náttúrufræðistofnun Íslands krufði Karl Skírnisson dýrafræðingur á Tilraunastöðinni á Keldum björninn ásamt þeim Ólöfu Guðrúnu Sigurðardóttur, meinafræðingi á Keldum og Þorvaldi Björnssyni, hamskera á Náttúrufræðistofnun.

Rannsóknir á dýrinu eru gerðar að hluta til í samvinnu við Dani sem unnið hafa um árabil að athugunum á hvítabjörnum á Grænlandi. Hauskúpa dýrsins og bein verða hreinsuð og varðveitt á Náttúrufræðistofnun Íslands.

Hér var á ferðinni ung birna, 173 cm löng. Hún var vigtuð nyrðra áður en feldurinn var tekinn og reyndist þá vera 138 kíló. Fyrirhugað er að ákvarða aldur dýrsins út frá fjölda árhringja í tannrótum en sé stærðin borin saman við mælingar á dýrum úr Austur-Grænlandsstofni hvítabjarna er ljóst að birnan sem hér um ræðir var þegar orðin sjálfstæð. Húnar lúta ekki forsjár móður nema um fyrstu 27 mánuði ævinnar. Þeir fæðast í híði að vetrarlagi, oftast í desember eða janúar. Líklegast er að Þistilfjarðarbirnan sé ríflega fjögurra ára (49 mánaða) en upplýsingar um raunverulegan aldur verða kynntar þegar búið er að telja árhringi í tannrótum dýrsins.

Nokkur fita var undir húðinni, einkum á lend, kviði og innanverðum lærum en nær engin fita var í kviðarholi. Krufning leiddi ekkert óeðlilegt í ljós og benti til að birnan hafi verið heilbrigð þegar hún var felld.

Dýrið hafði ekki étið daginn áður en það var fellt því engar fæðuleifar voru til staðar í meltingarvegi. Birnan hafði þó slökkt þorstan því litlir krabbar sem lifa í ferskvatni fundust í iðrum ásamt nokkrum sinustráum og nokkrum blöðum af krækilyngi.

Fyrstu niðurstöður benda til þess að birnan hafi ekki verið smituð af tríkínum en fyrirhugað er að rannsaka það nánar á Tilraunastöðinni á Keldum auk þess sem leitað verður að öðrum sníkjudýrum.

Tilraunastöðinni á Keldum 01. febrúar 2010

Karl Skírnisson, dýrafræðingur

karlsk@hi.is

Náttúrustofa Norðurlands vestra var stofnsett í febrúar árið 2000 og fagnar 10 ára afmæli sínu í dag. Náttúrustofan er til húsa að Aðalgötu 2 á Sauðárkróki, í „gamla barnaskólanum“ og var húsið sérstaklega gert upp fyrir starfsemi stofunnar á sínum tíma. Dr. Þorsteinn Sæmundsson jarðfræðingur hefur gegnt starfi forstöðumanns stofunnar frá upphafi, auk þess sem við stofuna starfa Þórdís V. Bragadóttir líffræðingur og Helgi Páll Jónsson, jarðfræðingur.

Nánar um Náttúrustofu Norðurlands vestra, sögu hennar og hlutverk

Milli jóla og nýárs fór fram hin árlega vetrarfuglatalning náttúrufræðistofnunar um land allt. Í Skagafirði fara talningarnar fram á 5 svæðum. Strandlengjuni frá ósum Gönguskarðsár og að Kolkuós er skipt niður í 4 svæði og eitt svæði er í Varmahlíð. Þetta árið sáust í allt 2271 fuglar af 16 tegundum. Mest sást af æðarfugl, 1523 fuglar en aðrar tegundir sem sáust voru: dílaskarfur, stokkönd, duggönd, hávella, straumönd, toppönd, sendlingur, silfurmáfur, svartbakur, hvítmáfur, bjartmáfur, rita, snjótittlingur, auðnutittlingur og hrafn. Talningarmenn og konur í Skagafirði voru Þórdís V. Bragadóttir, Kári Gunnarsson, Helgi Thorarensen, Guðrún Helgadóttir, Broddi Reyr Hansen, Bjarni K. Kristjánsson, Dan Govoni og Catherine Chambers.

Þeir sem vilja fræðast nánar um talningarnar og niðurstöður þeirra er bent á heimasíðu vetrarfuglatalningarinnar á vefsíðu Náttúrufræðistofnunar Íslands á slóðinni http://www.ni.is/dyralif/fuglar/vetrarfuglar/

Straumendur í Naustavík, Hegranesi, þann 30 desember 2009

Fimmtudaginn 28. janúar nk. kl 12:15-12:45 flytur Rán Þórarinsdóttir, líffræðingur á Náttúrustofu Austurlands, erindi sitt um gerð og samsetningu æðarfuglaungahópa. Erindinu verður varpað vítt og breitt um landið. Á Sauðárkróki er hægt að fylgjast með erindinu í fjarfundarherbergi Farskóla Norðurlands vestra við Faxatorg. Allir velkomnir.